De 8 vragen aan…

Brigitte Stuurstraat, directeur & Frans Lukassen, teamleider ‘Autisme en Werk’
Regionaal Autisme Centrum (RAC)

Project Hoofdzaak Werk regio Helmond – de Peel
Meer mensen met een psychische kwetsbaarheid duurzaam aan het werk helpen

Over het RAC in het kort:

Het Regionaal Autisme Centrum biedt passende ondersteuning aan mensen met autisme van alle leeftijden, in al hun levensfasen en op alle levensgebieden.

Bezoek de website van het RAC

Vraag 1

Wat is de reden dat het RAC zich heeft aangesloten bij het project Hoofdzaak Werk?

Frans: “Wij hebben al ruim 12 jaar een afdeling ‘Autisme en Werk’, waar we specialistische re-integratie bieden. Eigenlijk is het dus heel logisch dat we ons hebben aangesloten. Persoonlijk denk ik ook dat je samen sterker staat. Dat je niet als concurrent werkt maar je juist samen inzet voor de cliënt.”

Brigitte: “Iedereen verdient het om mee te kunnen doen. Ook wanneer je een psychische kwetsbaarheid hebt zoals autisme. Op de werkvloer de ruimte krijgen om je talent te ontwikkelen en er simpelweg ‘te mogen zijn’ werkt vaak nog veel beter dan thuis blijven en wekelijks naar therapie gaan.”

Vraag 2

Waar denken jullie dat werkgevers het meest tegenaanlopen bij het aannemen van iemand met een psychische kwetsbaarheid?

Frans: “Veel werkgevers denken dat het heel veel tijd kost om iemand met een kwetsbaarheid te ondersteunen in zijn behoeftes. Een beetje extra aandacht, bewustwording en erkenning te bieden zijn in veel gevallen al voldoende. Het lijkt allemaal veel ingewikkelder dan het is.”

Brigitte: “Laat je zo min mogelijk leiden door aannames. Niet iedereen past namelijk in een stereotype plaatje zoals autisme. Wees nieuwsgierig naar de persoon en kijk verder dan wat je ziet, Wij hebben verschillende mensen juist vanwege hun kwetsbaarheid aangenomen, zij zijn nu werkzaam als ervaringsdeskundigen. Door zo min mogelijk aannames te maken tijdens gespreksmomenten kun je er achter komen wat iemands kracht is en daarop inspelen.”

Vraag 3

Wat is volgens jullie het voordeel voor de werkgever van het aannemen van iemand met een psychische kwetsbaarheid?

Frans:  “Zojuist kwam ik van ASML, waar ze graag medewerkers hebben die goed zijn in precies werk en zich kunnen focussen op een taak. Generiek gezien zijn dit, naast loyaliteit en eerlijkheid, kwaliteiten die vaak voorkomen bij autisme.”

Brigitte: “Naast deze kwaliteiten zien we ook dat cliënten die ondersteuning krijgen van een ervaringsdeskundige vaak meer (h)erkenning ervaren. Juist die (h)erkenning is heel helpend tijdens het herstelproces, omdat een cliënt zich dan minder alleen voelt in zijn kwetsbaarheid.”

Vraag 4

Wat is jullie persoonlijke ervaring bij het aannemen van een persoon met een psychische kwetsbaarheid?

Brigitte: “Wij hebben verschillende medewerkers die vanuit ervaringsdeskundigheid ingezet kunnen worden. Deze mensen hebben een psychische kwetsbaarheid, maar weten juist vanuit eigen ervaring welke vragen gesteld moeten worden. Ook hebben ze over het algemeen veel zelfkennis. Dit zie ik al terug bij mensen die bijvoorbeeld een Mentorwijs-training hebben gevolgd. Ze weten beter waar hun eigen valkuilen liggen en wat er nodig is om deze op te vangen met kwaliteiten.”

Frans: “Wat ik vooral zie en heb gezien is dat iemand die vanuit ervaringsdeskundigheid begeleid en ondersteunt dit vanuit een andere invalshoek kan doen. Die ‘frisse’ blik kan ontzettend helpen bij het herstelproces van de cliënt.”

Vraag 5

Wat doet het RAC om psychische kwetsbaarheid bij eigen werknemers (preventief) te voorkomen?

Brigitte: “Ik heb een mooi voorbeeld van twee jaar geleden. We zijn toen als organisatie verhuisd naar een nieuw pand. Om het pand te laten passen bij de behoeften van zowel onze cliënten als onze medewerkers hebben we verschillende mensen laten meedenken over de inrichting. Zo zaten we samen met iemand uit de cliëntenraad, een medewerker met autisme, een behandelaar, iemand uit de backoffice en ikzelf. We hebben onszelf toen de vraag gesteld: hoe gaan we het nieuwe kantoor inrichten zodat onze cliënten en medewerkers zich zo veilig en prettig mogelijk gaan voelen in de nieuwe omgeving. Zo hebben we bijvoorbeeld twee verschillende wachtruimtes en een genderneutraal toilet.”

Frans: “Naast het inrichten van een letterlijk fijne omgeving zoals Brigitte benoemt, blijven we ook het gesprek aangaan met medewerkers. Met regelmaat vraag ik binnen mijn team hoe het met ze gaat, zowel op het werk als privé. Mocht blijken dat er op een vlak sprake is van disbalans dan kunnen we in gesprek over wat er nodig is om deze disbalans terug te brengen naar balans.”

Vraag 6

Hoe maken jullie psychische kwetsbaarheid bespreekbaar op de werkvloer?

Brigitte: “Als begeleider en jobcoach werk je heel zelfstandig en veel één-op-één met cliënten. Dan is het belangrijk dat je met collega’s en teamleiders kunt sparren en ventileren en dat daar ruimte en tijd voor wordt geboden. Daarnaast faciliteren we ook intervisies en stimuleren we medewerker om te investeren in de eigen professionaliteit.”

Frans: “Door een veilig klimaat te creëren. Bij ons is niks raar en kan alles besproken worden. Belangrijk hierbij is dat teamleiders deze boodschap blijven uitdragen. Door de veilige werkomgeving voelen medewerkers vaak zelf de ruimte om in gesprek te gaan.”

Vraag 7

Hebben jullie zelf wel eens te maken gehad met psychische kwetsbaarheid?

Frans: “Afgelopen maand heeft mijn vrouw de diagnose darmkanker gekregen. Hierdoor raakte ik zelf uit balans en was ik even minder in staat mijn werk uit te voeren. Van Brigitte kreeg ik alle ruimte om werk even ‘op een wat lager pitje te zetten.’ Mijn collega’s hebben me ondersteund door bijvoorbeeld taken op zich te nemen. Zo kon ik mee naar de afspraken van mijn vrouw en kon ik  toch blijven werken. Mede dankzij de manier waarop er door de organisatie is omgegaan met mijn kwetsbaarheid ben ik niet uitgevallen.”

Vraag 8

Wat doen jullie om je eigen mentale welzijn te bevorderen na een dag werken?

Brigitte: “Ik ben behoorlijk goed in het bewaken van de grens tussen privé en werk. Dit doe ik door me te focussen op wat belangrijk is. Ook wandelen en fietsen naar het werk (met mooi weer!) brengen mij rust.”

Frans: “Wanneer ik naar huis rijd met de auto dan luister ik graag naar een lekker muziekje. Zodra ik dan thuis ben ga nog een uurtje wandelen met de hond. Deze momenten gebruik ik om te reflecteren en te evalueren. Dit helpt mij om af te schakelen en zo mijn werkdag bewust af te sluiten.”

Al je vragen over inclusief ondernemen snel en goed beantwoord

Adviseur Werkgevers WSP receptie

Stel je vraag direct

Elke werkdag bereikbaar tussen 8:30 uur en 17:00 uur

Laat een van onze collega’s je terugbellen

    Bumper project Hoofdzaak Werk